Chương 12
Khi sự cố xảy ra: sổ tay ứng phó
12.1 Mục tiêu học tập
- Có sẵn các bước đầu tiên cho những sự cố phổ biến.
- Tránh “làm thêm thiệt hại” khi đang hoảng.
12.2 Nguyên tắc đầu tiên
Nếu đang hoảng, đang mất mát hoặc đang sợ: đừng thêm bảo mật, đừng reset, đừng xóa. Đọc lại sổ tay từ đầu, bắt đầu từ ROOT.
12.3 Bảng ứng phó
| Sự cố | Làm ngay |
|---|---|
| Mất điện thoại | Khóa/xóa từ xa; đăng nhập bằng khóa phần cứng thứ hai; thu hồi phiên đăng nhập; gỡ thiết bị khỏi VPN mesh |
| Mất laptop | Khóa/xóa từ xa; tạm dừng các tác vụ tự động đọc laptop; thu hồi khóa SSH trên máy đó; dữ liệu chuẩn vẫn ở NAS |
| Hỏng 1 ổ NAS | Không tháo nhầm ổ còn tốt; backup ngay phần chưa có bản sao; thay ổ cùng dung lượng |
| Volume NAS bị khóa | Không khởi tạo lại ổ; mở khóa bằng tệp khóa khôi phục hoặc mật khẩu kho khóa |
| Mã độc tống tiền | Ngắt mạng thiết bị và NAS; rút ổ ngắt mạng; khôi phục từ snapshot bất biến hoặc bản offline |
| Mất tài khoản email | Theo bản đồ khôi phục; tạm dừng AI đọc hộp thư đó |
| Mất registrar / tên miền | Giấy tờ tùy thân làm việc với registrar; tạo lại email trên tên miền |
| USB két tự xóa hoặc mất | Bí mật vẫn ở trình quản lý mật khẩu/giấy; dựng lại USB; nếu mất (không phải tự xóa) cân nhắc thay khóa |
| AI chạy loạn | Tạm dừng AI; gỡ ổ mạng đã gắn; mở sổ cái; kiểm tra file vừa sửa so với snapshot |
12.4 Bài tập
- In bảng ứng phó, viết thêm 2 sự cố riêng của bạn.
- Chọn một dòng và diễn tập trong 30 phút.
12.5 Tóm tắt
- Bước đầu tiên của mọi sự cố là dừng lại, không làm tệ thêm.
- Bảng ứng phó viết sẵn khi bình tĩnh, dùng khi hoảng.